Dzięki wileńskim korzeniom Klub Wysokogórski w Toruniu jest w posiadaniu bardzo bogatych zbiorów europejskich wydawnictw górskich z przełomu XIX i XX wieku. Świetne zdjęcie i rysunki zachwycają jakością i pomysłowością, o którą trudno w dzisiejszych czasopismach. Mamy też wspaniały zbiór szklanych slajdów z początku XX wieku. Może nie wszyscy wiedzą ale jeden z nich zagościł na naszych klubowych koszulkach.

Podczas remontu i przeglądania kartonów ze starymi widokówkami natknąłem się na coś zupełnie wyjątkowego. Kompletny zestaw widokówek okolicznościowych związanych z dwoma pierwszymi brytyjskimi wyprawami rekonesansowymi na Mount Everest. Widokówki zostały wysłane w płóciennej kopercie w sierpniu 1925 roku z małej miejscowości St. Margarets-At-Cliffe znajdującej się 3 kilometry od Dover w hrabstwie Kent. Adresatem był Profesor J. Czeżowski mieszkający w Wilnie przy ulicy Wielkiej 24.
Wydawcą zestawu była instytucja o nazwie The Mount Everest Committee powołana przez londyński Alpine Club (prawdopodobnie pierwszą organizację górską na Wyspach) i Królewskie Towarzystwo Geograficzne do koordynowania i finansowania pierwszej wyprawy rozpoznawczej w rejon Mount Everestu w1921 roku oraz późniejszych wypraw na Everest do roku 1947. Widokówki dotyczą dwóch pierwszych wypraw , których członkiem i głównym motorem był George Mellory. Pierwsza wyprawa eksplorowała drogę na Przełęcz Północną tworząc przy okazji pierwsze dokładne mapy terenu. Ekipa wspięła się na kilka dziewiczych szczytów w pobliżu Everestu oraz na Przełęcz Północną Everestu (7066m n.p.m.). Mellory z kolegami byli bez wątpienia pierwszymi Europejczykami, którzy zobaczyli Kocioł Zachodni i podnóża Lhotse oraz Lodowiec Rongbuk wiodący do podnóża północnej ściany słynnej góry. Jako pierwsi odkryli także wschodnią część lodowca Rongbuk –rejon przez który obecnie prowadzi najpopularniejsza droga na Everest od strony północnej.
Druga wyprawa odbyła się w 1922 roku .Tym razem brano pod uwagę realną możliwość zdobycia szczytu. Wyprawą dowodził generał Charles Granville Bruce. W trakcie tej wyprawy Mallory odrzucając ze względów etycznych tlen zdobył krawędź północno-wschodniej grani osiągając wysokość 8225 m n.p.m. Późna pora i trudne warunki atmosferyczne zmusiły ich do poprzestania na tej wysokości i zejściu do bazy. Druga ekipa prowadzona przez George Ingle Fincha używała tlenu (zarówno podczas snu jak i wspinania) i osiągnęła wysokość 8321 m n.p.m. Mallory nie chcąc dać za wygraną postanowił podjąć trzecią próbę podczas tej wyprawy. Rozpoczął wspinanie już po rozpoczęciu monsunu co skończyło się wycofem i śmiercią siedmiu szerpów. Była to ostatnia próba zdobycia Everestu podczas drugiej wyprawy.
Trzecia wyprawa odbyła się w 1924 roku. To na tej wyprawie Mallory zaginął...ale to już inna historia.

Nasze widokówki zostały wydane w 1925 roku już po tragicznej –trzeciej wyprawie. Stanowią jednak relację z dwóch pierwszych ekspedycji.Można je obejrzeć w dziale GALERIA.